Open YouTube

2026-06-24 - Digitale ontwikkelingen in de zorg

Debat Indirectdutchnlpublicupdated

Read in about 5 minutes instead of watching 30 minutes.

Opening en centrale opt-out

  1. Het debat gaat over digitale ontwikkelingen in de zorg naar aanleiding van het commissiedebat van 21 mei.
  2. BBB benadrukt dat gegevensuitwisseling de zorg veiliger en efficiënter kan maken, maar dat patiënten eenvoudig grip moeten houden op toestemming en bezwaar.
  3. BBB vraagt om één centrale, begrijpelijke en uitvoerbare opt-outregeling voor gegevensuitwisseling in de zorg, uitgewerkt vóór eind 2026.

Digitale autonomie en databeschikbaarheid

  1. GroenLinks-PvdA waarschuwt dat afhankelijkheid van enkele techbedrijven de zorg kwetsbaar maakt voor datalekken, uitval, verstoring en hoge kosten.
  2. Er wordt gevraagd om marktconcentraties in het zorg-ICT-landschap in kaart te brengen en digitale autonomie structureel te vergroten.
  3. GroenLinks-PvdA bepleit verkenning van gerichte, decentrale databeschikbaarheid op basis van toestemming van de patiënt, waar passend in lopende en toekomstige ICT-projecten.

Bevolkingsonderzoek en datalek

  1. Meerdere partijen bespreken het datalek bij Clinical Diagnostics rond het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker en de gevolgen voor vertrouwen en deelname.
  2. GroenLinks-PvdA vraagt om samen met BVO NL te bekijken hoe het vertrouwen kan worden hersteld, met aandacht voor databescherming en betrouwbaarheid.
  3. VVD vraagt om te meten of deelname en vertrouwen sinds de hack zijn gedaald en bij daling maatregelen te nemen om deelname en vertrouwen te herstellen.

Innovatie en opschaling

  1. VVD vraagt aandacht voor start-ups en scale-ups die vastlopen in EU-regelgeving, markttoelating en schaalvergroting.
  2. VVD wil onderzoek naar meer investeringsruimte voor zorgaanbieders, zorgkantoren en zorgverzekeraars voor innovatieve hulpmiddelen.
  3. D66 stelt dat bewezen digitale zorginnovaties te vaak in pilots blijven steken en vraagt om landelijke implementatiekansen en versnelling van opschaling in kaart te brengen.

Acute zorg en medische data

  1. VVD pleit voor een eenvoudige en praktische opt-out in acute zorg en spoedeisende hulp, zodat gegevens kunnen worden gedeeld tenzij de patiënt bezwaar maakt.
  2. PVV stelt dat de keuze voor het delen van medische data primair bij de burger moet liggen en dat een opt-out absoluut moet zijn.
  3. D66 vraagt om niet te wachten tot volledige EHDS-inwerkingtreding, maar snel een landelijke opt-outvoorziening voor acute zorg uit te werken.

Vendor lock-in en investeringen

  1. JA21 waarschuwt voor afhankelijkheid van een beperkt aantal zorg-ICT-leveranciers, hoge overstapkosten en risico’s voor continuïteit van zorg.
  2. JA21 vraagt om concrete maatregelen tegen vendor lock-in, zoals open koppelvlakken, dataportabiliteit en modelafspraken voor ICT-contracten.
  3. JA21 wil onderzoeken hoe een publiek-private investeringsagenda voor cruciale digitale zorgtechnologieën kan worden vormgegeven, met publieke middelen als hefboom voor private investeringen.

Kwaliteitsregistraties en interoperabiliteit

  1. JA21 stelt dat uitkomstinformatie uit kwaliteitsregistraties nog onvoldoende transparant en bruikbaar is voor patiënten.
  2. CDA benadrukt dat digitalisering geen doel op zich is, maar in dienst moet staan van zorgprofessionals en betere, slimmere en toegankelijkere zorg.
  3. CDA vraagt of de minister wil kijken naar marktconcentratie bij elektronische patiëntendossiers, keuzevrijheid voor aanbieders en concrete maatregelen voor interoperabiliteit.

Reactie van de minister

  1. De minister geeft oordeel Kamer aan de BBB-motie over een centrale opt-outregeling.
  2. De motie over het in kaart brengen en afbouwen van marktconcentraties wordt ontraden, omdat dit volgens de minister niet binnen haar eigen macht ligt.
  3. De motie over gerichte databeschikbaarheid wordt ontraden, omdat die volgens de minister het bestaande beleid voor bredere databeschikbaarheid zou aantasten.
  4. De moties over vertrouwen in het bevolkingsonderzoek krijgen oordeel Kamer, mits ze worden gelezen in samenhang met de jaarlijkse monitor en eventuele maatregelen door VWS, BVO NL en RIVM.
  5. De moties over zorginnovatie, de ambulance-opt-out en opschaling van digitale zorg krijgen oordeel Kamer.
  6. De PVV-motie over een absolute opt-out wordt ontraden; de motie over kostenmonitoring wordt overbodig verklaard omdat dit volgens de minister al gebeurt.
  7. De JA21-motie over vendor lock-in wordt ontraden vanwege het onderdeel over handhaving richting leveranciers, hoewel de minister toezegt maatregelen tegen vendor lock-in in de aangekondigde brief op te nemen.
  8. De JA21-motie over een investeringsagenda wordt ontraden omdat de focus volgens de minister onduidelijk is; de motie over kwaliteitsregistraties wordt overbodig verklaard door bestaande wetgeving.
  9. De minister zegt toe de CDA-vragen over EPD-marktconcentratie, keuzevrijheid en interoperabiliteit mee te nemen in de brief in het najaar.

Actiepunten

  1. Werk vóór eind 2026 uit hoe één centrale, begrijpelijke en uitvoerbare opt-outregeling voor gegevensuitwisseling in de zorg kan worden gerealiseerd.
  2. Breng marktconcentraties in het zorg-ICT-landschap in kaart en deel de uitkomst in Q1 van 2027 met de Kamer.
  3. Verken met zorgveld en privacy- en zorg-ICT-experts hoe gerichte databeschikbaarheid kan worden toegepast in lopende en toekomstige ICT-projecten.
  4. Bekijk met BVO NL hoe vertrouwen in het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker kan worden hersteld en informeer de Kamer in Q4 van 2026.
  5. Meet of deelname en vertrouwen in het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker sinds de hack zijn gedaald en neem zo nodig herstelmaatregelen.
  6. Onderzoek hoe zorgaanbieders, zorgkantoren en zorgverzekeraars meer ruimte kunnen krijgen om te investeren in innovatieve hulpmiddelen.
  7. Neem in de nationale uitwerking van de EHDS-opt-outregeling geen doorbrekingsmechanisme op.
  8. Informeer de Kamer in voortgangsrapportages over actuele monitoring van EHDS-kosten en afwijkingen van eerdere impactanalyses.
  9. Werk zo snel mogelijk een landelijke opt-outvoorziening voor acute zorg uit die aansluit op toekomstige EHDS-verplichtingen.
  10. Breng in de digitale zorgagenda in kaart welke bewezen digitale zorgtoepassingen klaar zijn voor landelijke implementatie en hoe opschaling wordt versneld.
  11. Neem in de aangekondigde brief over zorg-ICT en databeschikbaarheid concrete maatregelen tegen vendor lock-in op, inclusief open koppelvlakken, dataportabiliteit en modelafspraken.
  12. Onderzoek met het bedrijfsleven hoe een gezamenlijke investeringsagenda voor cruciale digitale doorbraaktechnologieën kan worden vormgegeven.
  13. Maak uitkomstinformatie uit kwaliteitsregistraties openbaar, begrijpelijk en vergelijkbaar beschikbaar voor patiënten.
  14. Neem de CDA-vragen over EPD-marktconcentratie, keuzevrijheid en interoperabiliteit mee in de najaarsbrief over digitale innovaties.