Open YouTube

2026-06-23 - Wijziging van de Mediawet 2008 in verband met de versterking van de uitvoering van de …

Debat Indirectdutchnlpublicupdated Jun 25, 2026, 06:13

Read in about 5 minutes instead of watching 247 minutes.

Opening en doel wetsvoorstel

De Kamer behandelt de wijziging van de Mediawet 2008 om de publieke mediaopdracht op lokaal niveau te versterken.
Meerdere fracties benadrukken dat lokale omroepen essentieel zijn voor lokale democratische controle, nieuwsvoorziening, gemeenschapsgevoel en cultuur.

ChristenUnie, GroenLinks-PvdA, CDA, VVD en D66 steunen in grote lijnen dat de financiering verschuift van gemeenten naar het Rijk, zodat lokale journalistiek minder afhankelijk wordt van de overheid die zij controleert.
Er leven zorgen of het structurele budget voldoende is, vooral omdat tijdelijke stimuleringsmiddelen aflopen en sommige omroepen mogelijk personeel moeten ontslaan in plaats van uitbreiden.
De minister stelt dat er ruim 31 miljoen euro structureel beschikbaar komt voor lokale omroepen, plus 3,5 miljoen euro geoormerkt voor uitvoeringskosten, en dat tijdelijke middelen niet als structureel budget moeten worden meegeteld.
De minister wil gemeenten aanvullende bekostiging laten geven, maar alleen binnen de staatssteunregels en zonder inhoudelijke invloed op media-inhoud.

Het wetsvoorstel brengt het aantal lokale omroepen terug naar maximaal 80 verzorgingsgebieden, met als doel professionalisering en sterkere organisaties.
Verschillende fracties vrezen dat een harde wettelijke grens van 80 te star is en vragen om flexibiliteit via een algemene maatregel van bestuur.
De minister legt uit dat de 80 gebieden uit een bottom-upproces van de sector komen en dat zij nu aan die indeling wil vasthouden, maar amendement 21 oordeel Kamer geeft als de flexibiliteit voor de toekomst via AMvB wordt geregeld.

Veel sprekers waarschuwen dat schaalvergroting niet mag leiden tot verlies van lokale herkenbaarheid, lokale redacties, vrijwilligers en aandacht voor kleinere gemeenten.
BBB en PVV benadrukken dat lokale omroepen ook cultuurdragers zijn voor dialecten, verenigingen, tradities en streekidentiteit.
De minister zegt harde eisen te stellen aan beleidsplannen: omroepen moeten laten zien hoe zij het hele gebied bedienen, samenwerken met vrijwilligers en lokale organisaties, en lokale identiteit behouden.
Vrijwilligers blijven volgens de minister cruciaal als ogen en oren van buurten, dorpen en steden; hun rol moet terugkomen in beleidsplannen, het concessiebeleidsplan en evaluaties.

Er zijn vragen over de rol van de NLPO, het Commissariaat voor de Media, het college van omroepen en het risico op te veel macht of een gesloten bestuurscultuur.
GroenLinks-PvdA en ChristenUnie dienen meerdere amendementen in om toezicht, lokale vertegenwoordiging en governance te versterken.
De minister verdedigt de NLPO als rechtspersoon met wettelijke taak, niet als zelfstandig bestuursorgaan, omdat dit volgens haar beter past bij de balans tussen gezamenlijke koers en lokale autonomie.
De minister steunt amendement 18 over vertegenwoordiging van iedere gemeente in het programmabeleidsbepalend orgaan en geeft later ook amendement 19 oordeel Kamer.

VVD, PVV en JA21 vragen of publieke lokale omroepen met reclame-inkomsten commerciële lokale media kunnen verdringen.
De minister wil geen expliciet reclameverbod, omdat reclame ongeveer 10 procent van de huidige inkomsten vormt en beperkingen al in de Mediawet staan.
JA21 dient een motie in om binnen een jaar de gevolgen voor de lokale commerciële advertentiemarkt te inventariseren en zo nodig reclamebeperkingen voor publieke lokale omroepen voor te stellen.
De minister wil die inventarisatie binnen drie jaar doen; JA21 overweegt de motie aan te passen of in te trekken op basis van die toezegging.

De VVD brengt een amendement in om publieke vertoningen van grote sportevenementen zoals het WK gratis mogelijk te maken voor evenementen tot 5000 bezoekers.
Meerdere fracties bekritiseren dit amendement als buiten de orde van het debat over lokale omroepen en juridisch problematisch vanwege staatssteun en het dienstbaarheidsverbod.
De minister ontraadt het amendement en verwijst naar eerdere brieven en beantwoording; zij ziet hooguit een toekomstige route via de organisatie van public viewing rights.

In tweede termijn dienen fracties moties in over aanvullende gemeentelijke bekostiging, programmatische differentiatie, toezicht, evaluatie, financiële monitoring, WNT-normering, aanwijzingstermijnen en reclame-effecten.
De minister geeft de meeste moties oordeel Kamer en zegt toe de reclame-effecten binnen drie jaar te analyseren.
De stemmingen over amendementen worden gepland op dinsdag 30 juni 2026 en over de wet en moties op donderdag 2 juli 2026.

De regering moet regelen dat gemeenteraden ook na de start van de aanwijzingsperiode aanvullende bekostiging voor lokale publieke media-instellingen kunnen bekendmaken.
De regering moet met NLPO en RDI bevorderen dat lokale publieke omroepen maximale ruimte krijgen voor programmatische differentiatie via radio, televisie en internet.
De regering moet met het Commissariaat voor de Media duidelijkheid scheppen over diens toezichthoudende taak en adviesfunctie bij de prestatieovereenkomst met de NLPO.
De regering moet bij de evaluatie expliciet aandacht besteden aan lokale worteling, ruimte voor redacties, behoud van netwerken en betrokkenheid van vrijwilligers.
De regering moet per verzorgingsgebied monitoren hoe de publieke bekostiging zich vanaf 2028 ontwikkelt en de Kamer informeren als financiële achteruitgang dreigt.
De regering moet bezoldigingsmaxima voor bestuurders en toezichthouders van streekomroepen vastleggen die substantieel lager liggen dan de WNT-norm.
De regering moet verkennen of de aanwijzingstermijn voor lokale en regionale omroepen van 5 naar 10 jaar kan worden verlengd en de gevolgen daarvan in kaart brengen.
De minister zegt toe binnen drie jaar te analyseren wat de gevolgen zijn voor de lokale commerciële advertentiemarkt.