2026-07-01 - Integraal Zorgakkoord (IZA)/Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA)
Debat IndirectdutchnlpublicupdatedRead in about 5 minutes instead of watching 290 minutes.
Opening en inzet debat
- De commissie bespreekt het Integraal Zorgakkoord en het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord, met aandacht voor toegankelijke, passende en toekomstbestendige zorg.
- D66 benadrukt dat zorg anders georganiseerd moet worden door vergrijzing, groeiende zorgvraag en schaarste aan zorgprofessionals.
- Verschillende Kamerleden vragen hoe succesvolle pilots en regionale initiatieven sneller landelijk kunnen worden opgeschaald en structureel gefinancierd.
Opschaling en bekostiging
- D66 vraagt om een plan zodat succesvolle IZA- en AZWA-initiatieven niet afhankelijk blijven van tijdelijke subsidies of individuele kartrekkers.
- Het CDA vraagt om passende contractering, minder belemmerende regels en zicht op welke bekostigingsvormen transformatie ondersteunen of juist blokkeren.
- JA21 wijst op onduidelijke effectiviteit van subsidies, versnipperde overlegtafels en het risico dat geslaagde projecten verdwijnen door gebrek aan structurele financiering.
- Minister Hermans erkent dat bekostiging en contractering soms knellen en zegt dat de NZa onderzoekt welke verbeteringen nodig zijn voor passende zorg.
Huisartsen en regionale zorg
- Meerdere fracties stellen dat huisartsen cruciaal zijn voor de beweging naar de eerste lijn en vragen om kostendekkende, toekomstbestendige tarieven.
- BBB waarschuwt dat concentratie van zorg niet mag leiden tot verdere uitholling van regionale ziekenhuizen en vraagt om harde randvoorwaarden voor bereikbaarheid.
- Minister Hermans noemt huisartsen onmisbaar en zegt dat de NZa tarieven vaststelt, maar dat VWS werkt aan een toekomstig bekostigingsmodel voor huisartsenzorg.
- De minister zegt dat beschikbaarheid en toegankelijkheid van zorg in regio’s leidend zijn, maar dat niet elke vorm van zorg in elk ziekenhuis kan blijven bestaan.
Eigen bijdrage wijkverpleging
- PVV, 50PLUS en anderen bekritiseren de voorgenomen eigen bijdrage in de wijkverpleging omdat die volgens hen haaks staat op preventie, laagdrempelige zorg en minder administratie.
- D66 verdedigt het principe dat mensen die het kunnen betalen soms meer zelf bijdragen, maar benadrukt dat administratieve lasten beperkt moeten blijven.
- Minister Sterk stelt dat de eigen bijdrage onderdeel is van betaalbaarheid en solidariteit, maar dat voorkomen moet worden dat kwetsbare mensen zorg gaan mijden.
- De minister zegt dat bij de uitwerking ook wordt gekeken naar stapeling van kosten, administratieve lasten en palliatieve zorg thuis.
Transparantie en monitoring
- D66 en VVD wijzen erop dat voor een groot deel van de ziektelast nog geen openbare kwaliteits- of uitkomstinformatie beschikbaar is.
- PVV vraagt waar de akkoorden precies staan per doel, waaronder administratietijd, personeelstekort en gelijkwaardige toegang.
- Minister Hermans noemt transparantie over kwaliteit essentieel voor passende zorg en zegt dat zij meer regie wil nemen, mogelijk via herziening van de Wkkgz.
- De integrale IZA-AZWA-monitor moet in het najaar van 2026 naar de Kamer komen met voortgang, duiding, maatschappelijke opbrengst en praktijkvoorbeelden.
Arbeidsmarkt en regeldruk
- VVD vraagt hoe zorgprofessionals gestimuleerd kunnen worden meer uren te werken en of een meerurenbonus kan helpen.
- BBB vraagt om maatregelen tegen mentale belasting, agressie op de werkvloer en slechte stagevoorwaarden.
- Minister Sterk noemt het doel om het arbeidsmarkttekort met ongeveer 100.000 personen te verminderen en wijst op digitale innovaties, minder administratie en beter opleiden.
- De minister zegt dat de regiedrukaanpak in september opnieuw bestuurlijk wordt besproken, omdat de eerste reductiedoelen voor administratietijd nog onvoldoende zijn gehaald.
Welzijn, sociaal domein en burgerinitiatieven
- CDA en 50PLUS vragen meer ruimte voor welzijnswerk, burgerinitiatieven, voorzorgcirkels en lokale initiatieven als onderdeel van preventie.
- JA21 vraagt om een duidelijker voorveld en een eenvoudiger toegangspunt zodat inwoners niet verdwalen tussen loketten.
- Minister Hermans wijst op sterke sociale teams, basisfunctionaliteiten en online informatie zoals Thuisarts om zorg en sociaal domein beter te verbinden.
- Minister Sterk zegt dat burgerinitiatieven via Wmo-middelen, AZWA-middelen en de sociale basis een plek kunnen krijgen.
Specifieke onderwerpen
- IPSO-centra voor psychosociale ondersteuning bij kanker worden breed genoemd als waardevol, maar worstelen met structurele financiering.
- Minister Sterk wil geen aparte structurele financieringsstroom voor IPSO inrichten, maar ziet mogelijkheden via gemeentelijke inloopvoorzieningen en contact met de VNG.
- Pro vraagt om snelle behandeling van de WIBZ en strengere maatregelen tegen zorgfraude, waaronder aanpak van winstuitkering en terugvordering van frauduleus verkregen geld.
- Minister Sterk zegt dat zorgfraude prioriteit blijft en dat de IGJ-organisatievorm onafhankelijk is, maar dat zij de inspectie zal aanspreken op toezicht op zorgfraude.
- 50PLUS en Pro vragen naar uitvoering van moties over gordelroosvaccinatie voor kwetsbare ouderen met een Wlz-indicatie.
Afronding en toezeggingen
- Er wordt een tweeminutendebat aangevraagd door BBB, waarschijnlijk na het zomerreces.
- De voorzitter loopt elf toezeggingen langs, waaronder informatie over NZa-onderzoek, Zorginstituutadvies, huisartsenbekostiging, de monitor, welzijnscasus, gordelroos, IPSO, WIBZ, zorglandschap, IGJ-fraudeteams en GZ-psychologen.
Actiepunten
- De Kamer ontvangt eind 2026 of begin 2027 het eerste deel van het NZa-onderzoek naar verbeteringen in de bekostiging voor de transformatiebeweging.
- De Kamer ontvangt na het zomerreces nadere informatie over het advies van het Zorginstituut over herijking van kwaliteitstaken.
- De Kamer ontvangt eind september een brief over het proces, de tijdlijn en eerste inhoudelijke lijnen rond het toekomstige bekostigingsmodel voor huisartsen.
- De Kamer ontvangt in het najaar een brief over de integrale IZA-AZWA-monitor, inclusief dashboard, duiding, maatschappelijke doelen, praktijkvoorbeelden en de twaalf teruggevonden afspraken.
- De Kamer ontvangt in december een stand van zaken over een voorbeeldcasus sociaal domein en welzijnswerk in het investeringsmodel preventie.
- De Kamer wordt zo snel mogelijk na ontvangst van het implementatieplan geïnformeerd over uitvoering van de motie over gordelroosvaccinatie.
- Minister Sterk brengt IPSO-centra in contact met de VNG en informeert de Kamer na overleg over de uitkomst.
- De Kamer ontvangt op zeer korte termijn nadere informatie over de Wet integere bedrijfsvoering zorg- en jeugdhulpaanbieders.
- De Kamer wordt zo nodig geïnformeerd over uitkomsten van gesprekken over het zorglandschap in de regio’s.
- De Kamer ontvangt donderdagochtend de appreciatie van de motie-Van Brenk over IGJ en fraudeteams.
- De Kamer ontvangt voor de begroting een terugkoppeling over de uitwerking van de aangenomen motie-Bushoff over opleidingsplekken voor GZ-psychologen.