Klimaatfeiten of bangmakerij? | Marcel Crok over miljardairs & klimaatactivisten

Holland Golddutchnlpublicupdated Jul 22, 2026, 14:52

Read in about 4 minutes instead of watching 86 minutes.

Klimaatberichtgeving en opwarming

Crok stelt dat media vooral alarmerende weersgebeurtenissen uitlichten en koude perioden of gunstige ontwikkelingen minder aandacht geven.
Volgens hem is de aarde sinds het einde van de Kleine IJstijd rond 1850 opgewarmd, maar zegt dit beginpunt weinig over de volledige klimaatgeschiedenis.
Hij noemt termen als 'warmste ooit' misleidend wanneer meetreeksen pas rond 1850 of 1900 beginnen en wijst op eerdere warme en droge perioden.
Crok betoogt dat beperkte opwarming ook voordelen kan hebben, zoals langere groeiseizoenen, meer toerisme en extra plantengroei door CO2.

Crok bestrijdt dat orkanen wereldwijd aantoonbaar vaker voorkomen of krachtiger zijn geworden en zegt dat deze conclusie ook in IPCC-rapporten te vinden is.
Bij bosbranden spelen volgens hem naast klimaat ook brandstichting, ongelukken en bosbeheer een belangrijke rol; hij erkent dat opwarming lokaal wel invloed kan hebben.
El Niño wordt uitgelegd als een natuurlijk oceaanfenomeen dat wereldwijd droogte, overstromingen en andere extremen kan versterken.
Volgens Crok is de sterfte door extreem weer sinds circa 1920 sterk gedaald dankzij welvaart, technologie, voorspellingen en betere voorbereiding.

Crok erkent dat CO2 een broeikasgas is en waarschijnlijk aan de opwarming sinds 1850 heeft bijgedragen, maar betwist dat het menselijke aandeel exact kan worden vastgesteld.
Hij wijst op natuurlijke factoren zoals zonneactiviteit, het herstel uit de Kleine IJstijd en Milanković-cycli als mogelijke aanvullende verklaringen.
De middeleeuwse warme periode en eerdere natuurlijke klimaatschommelingen worden aangevoerd als argument dat CO2 niet de enige klimaatfactor is.
Crok pleit voor ruimte voor uiteenlopende wetenschappelijke en beleidsmatige opvattingen in plaats van een dogmatisch debat.

Een onmiddellijke overgang naar nul uitstoot zou volgens Crok voedselproductie, energievoorziening en de samenleving ontwrichten, onder meer doordat kunstmest aardgas vereist.
Hij spreekt van energieadditie in plaats van energietransitie: nieuwe bronnen komen erbij, terwijl de wereldwijde vraag naar olie, gas en steenkool blijft bestaan.
Een sterke afhankelijkheid van zon en wind kan volgens hem de afhankelijkheid van gasleveranciers vervangen door afhankelijkheid van Chinese grondstoffen en technologie.
Crok stelt dat hoge energieprijzen, CO2-heffingen en klimaatdoelen de Europese chemische industrie en raffinaderijen uit de markt prijzen en productie naar Azië verplaatsen.
Hij vindt het Europese net-zero-doel voor 2050 economisch onhoudbaar en wijst erop dat Europa slechts een klein deel van de mondiale CO2-uitstoot vertegenwoordigt.
Volgens hem komen de kosten van netuitbreiding, subsidies en klimaatbelastingen uiteindelijk vooral bij huishoudens en de middenklasse terecht.

Crok beschrijft RCP 8.5 als een extreem scenario met zeer hoog steenkoolgebruik dat jarenlang veel alarmerende projecties en krantenkoppen voedde.
Hij zegt dat het scenario inmiddels is vervangen omdat de aannames niet plausibel waren en dat voortzetting van huidig beleid eerder rond twee tot tweeënhalve graad opwarming in 2100 zou uitkomen.
Volgens Crok benadrukken wetenschappelijke persberichten en media vaak bovengrenzen, omdat alarmerende resultaten meer publiciteit opleveren.
Hij stelt dat sceptische onderzoekers worden gemarginaliseerd en vertelt dat zijn kritische positie hem opdrachten, inkomen en toegang tot reguliere media heeft gekost.

Crok beweert dat de European Climate Foundation jaarlijks honderden miljoenen ontvangt van grote filantropische fondsen en dit geld verdeelt onder honderden Europese ngo's.
Volgens hem financiert dit netwerk lobby, rapporten en klimaatjournalistiek rond het doel van netto nul uitstoot in 2050, terwijl de herkomst van het geld weinig media-aandacht krijgt.
Hij suggereert dat achter de omvangrijke financiering naast idealistische ook financiële of geopolitieke belangen kunnen spelen, maar zegt de motieven niet te kunnen bewijzen.
Als voorbeeld noemt hij miljardair Chris Hohn, die volgens Crok zowel de European Climate Foundation als Extinction Rebellion heeft gesteund.
Crok stelt dat subsidies en particuliere donaties klimaatrechtszaken en campagnes tot een duurzaam verdienmodel voor milieuorganisaties kunnen maken.
Hij werkt met Ripke Zeilmaker aan een internationaal boek over de verwevenheid van klimaatbeleid, schuldfinanciering en het mondiale financiële stelsel.

Onderzoek de geldstromen achter klimaatorganisaties en de partijen die de klimaatagenda financieren.
Journalisten worden opgeroepen verder te kijken dan zwart-witbeelden en de financiering van klimaatlobby onafhankelijk te onderzoeken.
Mensen met kennis van het financiële stelsel kunnen meelezen met of contacten aandragen voor het geplande boek van Clintel.
Wie wil bijdragen kan via clintel.nl contact opnemen met Marcel Crok.